
سقوط اخیر قیمت بیتکوین فشار سنگینی بر سرمایهگذاران صندوقهای قابل معامله (ETF) وارد کرده و بهویژه سرمایهگذاران صندوق اسپات بلکراک (BlackRock IBIT) با زیانهای قابلتوجهی روبهرو شدهاند. همزمان با افزایش فشار فروش، صندوقهای اسپات بیتکوین در آمریکا طی یک هفته شاهد خروج خالص ۱.۷۹ میلیارد دلار سرمایه بودند که دومین رکورد بزرگ خروج سرمایه از زمان راهاندازی این صندوقها در ژانویه ۲۰۲۴ محسوب میشود.
این اتفاق بار دیگر توجه فعالان بازار ارزهای دیجیتال را به نقش سرمایهگذاران نهادی و تأثیر ورود و خروج سرمایه از ETFهای بیتکوین بر روند قیمت BTC جلب کرده است.
«نیت گراسی» (Nate Geraci)، رئیس شرکت ETF Store، اعلام کرده است که صندوق iShares Bitcoin Trust یا همان IBIT متعلق به بلکراک پس از آغاز فعالیت خود در سال ۲۰۲۴ با استقبال گسترده سرمایهگذاران روبهرو شد و ارزش داراییهای تحت مدیریت آن به بیش از ۴۴.۴ میلیارد دلار رسید.
در اواسط سال ۲۰۲۵، میانگین سرمایهگذاران این صندوق حدود ۳۰ درصد سود ثبت کرده بودند، اما سقوط شدید قیمت بیتکوین از سقف تاریخی ۱۲۶ هزار دلاری، شرایط را کاملاً تغییر داد. به گفته گراسی، اکنون میانگین سرمایهگذاران صندوق IBIT نزدیک به ۴۰ درصد در زیان قرار دارند؛ موضوعی که آن را تجربهای بسیار دشوار برای سرمایهگذاران خرد و نهادی توصیف کرده است.
این آمار نشان میدهد کاهش قیمت بیتکوین طی ماههای اخیر بخش بزرگی از سودهای گذشته را از بین برده و اعتماد بخشی از سرمایهگذاران را تضعیف کرده است.
فشار فروش تنها به صندوق بلکراک محدود نبوده است. طبق دادههای منتشرشده، صندوقهای اسپات بیتکوین در ایالات متحده طی هفته گذشته مجموعاً ۱.۷۹ میلیارد دلار خروج سرمایه را ثبت کردند.
از این میزان، حدود ۸۶۰ میلیون دلار تنها مربوط به صندوق IBIT بوده است. همچنین این صندوق در آستانه ثبت هفتمین هفته متوالی خروج سرمایه قرار دارد؛ اتفاقی که طولانیترین روند خروج سرمایه از زمان راهاندازی این ETF به شمار میرود.
در یکی از مهمترین تحولات، بلکراک در تاریخ ۲۵ ژوئن بیش از ۳۴۱۰ بیتکوین به ارزش تقریبی ۲۰۹.۶ میلیون دلار را به Coinbase Prime منتقل کرد. در روزهای بعد نیز بیش از هزار بیتکوین دیگر از این صندوق خارج شد که نشاندهنده ادامه روند بازخرید واحدهای سرمایهگذاری توسط سرمایهگذاران است.
البته کارشناسان تأکید میکنند این فروشها به معنای تصمیم سرمایهگذاری بلکراک نیست؛ زیرا مدیران ETF موظف هستند در زمان بازخرید واحدهای صندوق، معادل آن بیتکوینهای موجود را به فروش برسانند.
در کنار خروج سرمایه از ETFها، کاهش تقاضای سرمایهگذاران نهادی نیز فشار مضاعفی بر بازار وارد کرده است. برآوردها نشان میدهد صندوقهای اسپات بیتکوین اکنون در مجموع حدود ۲۲.۴۲ میلیارد دلار زیان تحققنیافته دارند؛ زیرا میانگین قیمت خرید بیتکوین در این صندوقها حدود ۸۲ هزار و ۸۹۹ دلار بوده است.
همزمان قیمت بیتکوین اخیراً تا محدوده ۵۸ هزار و ۱۲۶ دلار سقوط کرد و حدود ۱۵۰ میلیارد دلار از ارزش کل بازار ارزهای دیجیتال از بین رفت، هرچند پس از آن شاهد یک بازگشت نسبی قیمت بودیم.
تحلیلگران معتقدند روند آتی قیمت بیتکوین تا حد زیادی به بازگشت سرمایه به صندوقهای ETF وابسته خواهد بود. اگر جریان ورود سرمایه به این صندوقها دوباره آغاز شود، میتوان انتظار داشت فشار فروش کاهش یافته و روند بازیابی قیمت BTC سرعت بگیرد.
در مقابل، ادامه خروج سرمایه از ETFهای اسپات میتواند روند صعودی بیتکوین را با چالش مواجه کرده و باعث شود بازار برای بازگشت به روندی پایدار، زمان بیشتری نیاز داشته باشد. از همین رو، بسیاری از معاملهگران اکنون علاوه بر نمودار قیمت بیتکوین، جریان ورود و خروج سرمایه از ETFها را بهعنوان یکی از مهمترین شاخصهای تعیینکننده جهت بازار زیر نظر دارند.


