
پروتکل Lido Finance بزرگ ترین بهروزرسانی خود از سال ۲۰۲۳ را آغاز کرده است؛ ارتقایی که طی آن بیش از ۸ میلیون واحد اتریوم (ETH) به ارزش تقریبی ۱۶.۵ میلیارد دلار به معماری جدید Curated Module v2 (CMv2) منتقل میشود. این تغییر که پس از تصویب سازمان خود گردان لیدو (Lido DAO) در تاریخ ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۶ و پشت سر گذاشتن مراحل ممیزی امنیتی و آزمایش های تست نت اجرایی شده، یکی از مهم ترین تحولات تاریخ بزرگ ترین پروتکل لیکویید استیکینگ اتریوم به شمار میرود.
این ارتقا تنها یک بهروزرسانی فنی نیست، بلکه ساختار مدیریت اعتبارسنج های شبکه اتریوم توسط لیدو را بهطور اساسی تغییر می دهد و می تواند تأثیر قابل توجهی بر کل اکوسیستم اتریوم داشته باشد.
ارتقای جدید لیدو در پاسخ به هارد فورک Pectra اتریوم طراحی شده است؛ هارد فورکی که در ماه مه ۲۰۲۵ فعال شد و با معرفی اعتبارسنج های 0x02 از طریق پیشنهاد EIP-7251، سقف موجودی مؤثر هر اعتبارسنج را از ۳۲ ETH به ۲٬۰۴۸ ETH افزایش داد.
این تغییر به اپراتور های بزرگ اجازه میدهد صد ها اعتبارسنج کوچک را در تعداد بسیار کمتری از نود ها ادغام کنند. لیدو اکنون در حال اجرای همین فرآیند در مقیاسی بسیار بزرگ است.
پیش از این، لیدو برای مدیریت حجم عظیم اتریوم های استیک شده خود به بیش از ۲۶۵ هزار اعتبارسنج نیاز داشت. اما با معماری CMv2، این اعتبارسنج ها بهتدریج تجمیع خواهند شد. روند مهاجرت چندین ماه زمان می برد و سرعت آن به صف فعال سازی اعتبارسنج های شبکه اتریوم بستگی دارد.
کارشناسان معتقدند این ارتقا تنها به سود لیدو نیست، بلکه می تواند عملکرد کل شبکه اتریوم را نیز بهبود دهد.
بر اساس برآورد ها، پس از تکمیل این فرآیند، تعداد کل اعتبارسنج های شبکه اتریوم حدود یک سوم کاهش خواهد یافت. همچنین تعداد پیامهای تأیید (Attestation) در هر Epoch حدود ۲۹ درصد کمتر میشود که باعث کاهش بار لایه اجماع خواهد شد.
البته توسعه دهندگان تأکید کرده اند این تغییر تأثیر مستقیمی بر کارمزد تراکنش ها یا سرعت پردازش شبکه ندارد، اما می تواند بهره وری زیر ساخت اجماع اتریوم را افزایش دهد.
یکی از مهم ترین تغییرات CMv2 مربوط به نحوه فعالیت اپراتور های اعتبارسنج است.
برای نخستین بار در تاریخ پنج ساله لیدو، تمام ۳۴ اپراتور اصلی باید برای ادامه فعالیت خود، مقداری اتریوم را به عنوان وثیقه قفل کنند. این وثیقه در صورت وقوع مشکلاتی مانند اسلشینگ (Slashing)، تخلفات مربوط به پاداش های لایه اجرا یا خطاهای عملیاتی قابل جریمه خواهد بود.
این اقدام باعث افزایش مسئولیت پذیری اپراتور ها و ارتقای امنیت شبکه میشود و سیستم قبلی که بیشتر بر اعتبار و سابقه فعالیت تکیه داشت، جای خود را به یک مدل اقتصادی مبتنی بر ضمانت مالی خواهد داد.
لیدو اعلام کرده است فرآیند انتقال ممکن است به طور موقت بازده سالانه استیکینگ را حدود ۰.۲۸ درصد کاهش دهد. این افت تنها در دوره کوتاه انتقال رخ می دهد و پس از تکمیل مهاجرت انتظار می رود شرایط به حالت عادی بازگردد.
همچنین دارندگان توکن stETH نیازی به انجام هیچ اقدامی ندارند و تمام مراحل ارتقا به صورت خودکار در سطح پروتکل انجام خواهد شد.
توسعهدهندگان لیدو اعلام کرده اند که این ارتقا تنها آغاز مسیر جدید این پروتکل است. در فاز بعدی که انتظار می رود در سه ماهه نخست سال ۲۰۲۷ اجرا شود، بازاری برای رقابت میان اپراتور های اعتبارسنج ایجاد خواهد شد.
در این سیستم، اپراتور ها بر اساس کارمزد، عملکرد و کیفیت خدمات برای جذب سرمایه استیک شده با یکدیگر رقابت خواهند کرد؛ مدلی که می تواند تمرکززدایی و کارایی شبکه را بیش از گذشته افزایش دهد.
آغاز انتقال بیش از ۸ میلیون اتریوم به ارزش ۱۶.۵ میلیارد دلار، بزرگ ترین تحول لیدو طی سه سال گذشته محسوب میشود. معماری جدید CMv2 علاوه بر کاهش تعداد اعتبارسنج ها و بهینه سازی عملکرد شبکه اتریوم، مدل جدیدی از مسئولیت پذیری را برای اپراتور های اعتبارسنج معرفی میکند. اگر این ارتقا مطابق برنامه پیش برود، لیدو می تواند جایگاه خود را به عنوان بزرگ ترین پروتکل لیکویید استیکینگ اتریوم بیش از پیش تثبیت کند و نقش مهمی در آینده زیر ساخت این بلاکچین ایفا کند.


